Hayat kaynağı suyumuz bitiyor, enerji
sıkıntısı çekeceğimiz günler kapıda. Dolayısıyla artık tasarruf devrindeyiz.
Uzmanlar pratik önerilerde bulunuyor. Okumadan tüketmeyin!
Türkiye Makine Mühendisleri Odası’nın
hazırladığı, ‘Günlük Yaşantımızda Enerji Verimliliği ve Tasarrufu Kılavuzu’na
göre, Türkiye’de yılda 93 milyon ton petrole eş enerji tüketiliyor. Harcanan
enerjinin ise yaklaşık üçte biri binalarda kullanılıyor. Ve tüketicilerin evde
yapacağı pratik uygulamalarla enerjide yüzde 30 oranında tasarruf
sağlanabileceği öngörülüyor. Hesaplamalara göre, eğer kullandığımız enerjide
israftan kaçınırsak, yıllık 2-3 milyar dolarlık bir tasarruf sağlamış oluyoruz.
TMMOB Makine Mühendisleri Odası’nın hazırladığı kılavuzda, çamaşır
makinasından musluklara, düdüklü tencereden bulaşık makinesine kadar günlük
yaşamın her anında yapılabilecek hayati tasarruflarla ilgili püf noktalarına yer
veriliyor. Hem ekonomiye hem de çevreye katkıda bulunacak önlemlerden bazıları
şunlar:
Binanızı koruma altına alın
* Binaların yalıtılmasıyla
% 25’ten % 50’ye varan oranlarda yakıt tasarrufu mümkün.
* Bölgelere
göre 5 ile 10 cm arasında uygun bir yalıtım malzemesi ile yalıtılan bir çatı,
yüzde 10-15 civarında enerji tasarrufu sağlar.
* Sızdırmazlığı ve ısı
geçirgenliği iyi sağlanmış pencereler, yaklaşık yüzde 15-20 oranında enerji
tasarrufu sağlıyor.
* Oturma odaları için 19-21ºC arası, yatak odası
için 16-18ºC arası uygun sıcaklıklardır. Ortam sıcaklığındaki 1ºC’lik azalma,
yakıt tüketiminin yüzde 57 azalmasını sağlamaktadır.
--------------------------------------------------------------------------------
Damlatan musluk
* Damlatan, sızıntı yapan
muslukları ve rezervuar veya sifonları onarın veya yenisi ile değiştirin. Değeri
bir bardak su bedeli bile olmayan küçük bir onarım, bir conta değişikliği,
onlarca metreküp su kaybının ve kabarık su faturalarının önüne geçecektir. 10
dakikalık bir sürede kahve fincanını dolduracak kadar sızıntı yapan bir musluk,
yılda 15 metreküp gibi küçümsenmeyecek bir miktarda su kaybına sebep olmaktadır.
* Açık ve yayvan bir kapta su ısıtmayın.
* Depoların ve
tesisatın ısı kaybını önlemek üzere mutlaka yalıtılması gereklidir. 40 derecenin
üzerinde tesisatın yalıtımı 1-1,5 yılda kendisini geri öder.
-------------------------------------------------------------------------------
Klasik ampullere son
* Çubuk floresanlar normal
ampullere göre % 40-50, kompakt floresanlar ise %75-80 verimli.
*
Dimmerli ışık ayarlayıcıları (ışığı kısabilen) kullanarak, lambalara giden
enerjiyi kontrol edebilirsiniz. Işığın parlaklığı televizyon izlerken
azaltılabilir, okurken ise artırılabilir.
* Lamba yüzeylerinin üzerinde
biriken kir ve tozlar lambanın aydınlatma verimini azaltır.
--------------------------------------------------------------------------------
Enerji canavarı ‘stand by’
* Cihazlar
üzerindeki ‘stand by’ ışıkları, cihazımızı kullanıma hazır bekletir; ancak 1
watt harcadığı kabul edilse yılda 8,7 kWh enerji tüketir. Beklemedeki 10 cihaz
yılda 87 kWh enerji tüketir ki, bu neredeyse bir evin 1 aylık elektrik
tüketiminin yarısı gibi bir değere ulaşır.
* Buzdolabının kapı
contalarını kontrol edin.
* Buzdolabına koyduğunuz sulu yiyeceklerin
üstünü kapatın. Açık bırakıldığında dolaptaki nem oranı artar. Bu da
buzdolabınızın daha fazla çalışmasına sebep olur.
--------------------------------------------------------------------------------
Kirli çamaşırları ıslatın
* Çok kirli
çamaşırları önceden ıslatın. Bu durumda çamaşır makinesine daha az iş bırakıp
tek yıkama ile çamaşırlarınızı temizlersiniz.
* Çamaşır makinenize fazla
ve aşırı köpüren deterjan koymayın.
* Bulaşık makinenizde 50-55 ºC su
sıcaklığını tercih edin.
* Makineye koyacağınız kirli tabakları su,
sıcak su ve deterjan kullanarak temizlemek gereksiz bir israftır. Bu işi kirli
peçeteler ve sıkılmış limon parçaları ile yaparsanız su tasarrufu sağlarsınız.
--------------------------------------------------------------------------------
Ütünün buhar gücü yüksek olmalı
* Ütü alırken
kurulu gücü düşük, buhar kapasitesi yüksek olanları seçmek daha az enerji
tüketmemizi sağlayacaktır.
* Ütü yapmadan önce çamaşırlarınızı düzgün
şekilde askıya asmanız çamaşırlarınızı ütülerken daha az elektik harcamanızı
sağlar.
* Çamaşırları nemli olarak ütüleyin, buhar ve termostatlı
ütülerin kullanılması enerji tasarrufu açısından önemlidir.
* Saç
kurutma makinesinin 10 dakika çalışması 60 watt’lık bir lambanın 3 saat
yanmasına eşdeğer elektrik tüketir.
--------------------------------------------------------------------------------
Devir düdüklü tencere devri!
* Yiyecek
pişirirken düdüklü tencere kullanın. Bu yolla hem enerji tasarrufu sağlayacak
hem de yiyeceklerinizin besin değerini korumuş olacaksınız.
*
Yemeklerinizi ocakta pişirmeyi tercih edin. Ocaklarda yemek pişirmek, fırında
yemek pişirmekten daha ekonomiktir.
* Tencerede pişirdiğiniz yiyecekler
kaynama sıcaklığına ulaştığında, ocağın alev ayar düğmesini en kısık pozisyona
getirin, yüksek ateşte kaynama yiyeceğin pişmesini hızlandırmaz.
*
Fırında yemek pişirirken fırının kapağının her açılması yüzde 20’lik bir enerji
kaybına sebep olur.
--------------------------------------------------------------------------------
Araçlarda tasarruf
* Araç, 95 km/saat yerine
115 km/saat hızda sürüldüğünde ise yüzde 15 daha fazla yakıt tüketilir.
* Düşük viteste yüksek devir yapmayın ve gerekli yerlerde uygun vitese
geçmede zaman kaybetmeyin. Aracınızı uygun viteste sürünüz. Aksi durumda yüzde
15-30 fazla yakıt tüketilir.
* Aracınızı kapasitesinin üzerinde
yüklemeyin. Yakıt sarfiyatını artıracağı gibi fren duruş mesafesini de
artıracaktır.
* Aracınızın pencerelerini yoldayken kapalı tutun ya da
hava değişimini sağlayacak kadar açın. Bu size önemli ölçüde yakıt tasarrufu
sağlayacaktır.
* Araçta girinti çıkıntı arttıkça benzin tüketimi artar.
* Bakımı kötü bir şekilde yapılan bir aracın yakıt tüketimi yüzde 15
oranında artabilir ve sera gazı yayım (çevreyi kirletme) oranı çok daha yüksek
olur.
* Radyal lastik kullanın. Bu lastikler şehir içinde ve özellikle
otoyolda yakıt tasarrufu sağlar ve daha uzun ömürlüdürler.
Aksiyon